- Wanneer de leeuwerik hoog in de lucht zweeft, zo brengt het ons mooi weer.
‘Als je een leeuwerik hoog in de lucht ziet vliegen of zingen, dit een teken is van mooi, rustig weer’.
De leeuwerik stijgt vooral hoog op bij:
– ☀️ helder weer
– 🌬️ weinig wind
– 🌡️ opstijgende warme lucht
– 🌾 gunstige omstandigheden op open velden en akkers
Daarom werd zijn hoge vlucht gezien als een ‘natuurlijke weersvoorspelling’.
🌾 Oorsprong:
Dit is een ‘weerspreuk’ of ‘boerenwijsheid’ uit de volksmond.
Vroeger observeerden boeren, herders en buitenmensen het gedrag van dieren om het weer te voorspellen. Vogels, insecten en vee werden vaak gezien als tekenen van naderend mooi of slecht weer.
De leeuwerik speelde daarin een bekende rol, omdat hij vaak:
– hoog zingend boven akkers vliegt bij rustig weer;
– lager blijft of minder actief is bij slecht of onstabiel weer.
Vergelijkbare volkswijsheden bestaan ook in andere Europese landen.
✍️ Auteur:
Er is ‘geen bekende auteur’ van dit gezegde.
Het behoort tot de ‘anonieme volksoverlevering’:
– mondeling doorgegeven;
– vaak opgenomen in almanakken, spreukenboeken en landbouwkalenders;
– niet toe te schrijven aan één schrijver of dichter.
2. Tussen Hoge ( 25 mrt. ) en de Lage Lieve Vrouwe ( 8 sept. ) zijn de honingbijen weer op de schouw.
> ‘Tussen 25 maart en 8 september is het actieve bijenseizoen.’
> In die periode komen de bijen weer buiten, vliegen ze, verzamelen nectar en maken honing.
Uitleg per onderdeel 🐝:
– Hoge Lieve Vrouwe – 25 maart
– Dit is ‘Maria-Boodschap’ of ‘Annunciatie’:
De aankondiging aan Maria dat zij Jezus zal baren.
– In de volkskalender werd dit soms ‘Hoge Lieve Vrouwe’ genoemd.
– Lage Lieve Vrouwe – 8 september
– Dit is ‘Maria-Geboorte’, de feestdag van de geboorte van Maria.
– In sommige streken heette die dag ‘Lage Lieve Vrouwe’.
– “de honingbijen zijn weer op de schouw”
– Dit betekent niet letterlijk dat de bijen op de schoorsteenmantel zitten.
– “Schouw” verwijst hier waarschijnlijk naar een oude of streekgebonden benaming voor een plek, rek, stand of beschutte plaats waar bijenkorven stonden.
– De uitdrukking wil dus zeggen:
‘de bijenkorven staan weer buiten/in gebruik en de bijen zijn actief.’
🌿 Oorsprong:
Het gezegde komt uit de ‘oude volks- en landbouwkalender’ van de Lage Landen, vooral uit katholieke streken zoals Vlaanderen, Brabant of Limburg.
Vroeger gebruikte men vaak kerkelijke feestdagen als vaste ijkpunten in het jaar. In plaats van te zeggen:
> “Van eind maart tot begin september…”
zei men:
> “Van Hoge Lieve Vrouwe tot Lage Lieve Vrouwe…”
Voor landbouwers en imkers was dit een herkenbare periode: het voorjaar begint, planten gaan bloeien, bijen vliegen uit en de honingproductie komt op gang.
✍️ Auteur:
Er is ‘geen bekende individuele auteur’.
Het gaat om een ‘anonieme volksspreuk’ of ‘imkersgezegde’, mondeling overgeleverd in de volkscultuur. Zulke gezegden werden later soms opgetekend door heemkundigen, volkskundigen of schrijvers, maar zij zijn doorgaans niet de oorspronkelijke auteurs.
3. Voelt men in augustus de wind uit zuidwest met felle stoten, een witte kerst is zeker nog niet uitgesloten.
– Als er in ‘augustus’ harde, stormachtige ‘zuidwestenwind’ staat, dan zou dat volgens de weerspreuk kunnen wijzen op een kans op een ‘witte kerst’.
– De formulering is voorzichtig:
Er staat niet dat een witte kerst zeker komt, maar dat die “nog niet uitgesloten” is.
Kort gezegd:
‘Onstuimig zuidwestenweer in augustus zou volgens volksweerwijsheid iets kunnen zeggen over winterweer rond kerst.’
🌦️ Het is dus vooral een ‘weerspreuk’ of rijmende volkswijsheid, geen wetenschappelijke regel.
📜 Oorsprong:
De spreuk hoort bij de traditie van ‘volksweerkunde’ of ‘boerenweerspreuken’.
Kenmerken daarvan zijn:
– Ze ontstonden vaak in agrarische gemeenschappen.
– Men probeerde aan de hand van wind, wolken, regen, vorst of diergedrag het latere weer te voorspellen.
– Zulke spreuken werden mondeling doorgegeven of opgenomen in almanakken, kalenders en weerspreukenverzamelingen.
Deze specifieke spreuk lijkt een ‘moderne of almanakachtige weerspreuk’ te zijn, waarschijnlijk gemaakt om te rijmen op “stoten” en “uitgesloten”.
✍️ Auteur:
Er is ‘geen bekende individuele auteur’ van dit gezegde.
Zoals bij veel weerspreuken geldt:
– De auteur is ‘anoniem’.
– De spreuk behoort tot de ‘volkstraditie’.
– Als ze ergens in een kalender, krant of online verzameling voorkomt, is dat meestal als overgenomen weerspreuk, niet als origineel werk van een bekende schrijver.
4. Als de wespen ons komen plagen, volgen regen en onweer in vlagen.
‘Opdringerige of hinderlijke wespen’ worden gezien als een teken dat er ‘regen of onweer op komst is’.
– Wanneer wespen opvallend actief, agressief of lastig worden, zou dat volgens de volkswijsheid wijzen op ‘veranderend weer’.
– Vooral ‘benauwd, vochtig en drukkend weer’ vóór een onweersbui kan insecten actiever of onrustiger maken.
– Het woord “in vlagen” betekent hier:
met buien, stoten of korte periodes van hevig weer.
Kort gezegd:
> ‘Als wespen ons lastigvallen, komt er mogelijk regen of onweer aan.’
🌍 Oorsprong:
Dit is een ‘volksweerspreuk’ of ‘boerenwijsheid’. Zulke spreuken ontstonden uit eeuwenlange observaties van natuur, dieren en weer.
Mensen merkten bijvoorbeeld op dat:
– wespen soms actiever zijn bij ‘warm en drukkend weer’;
– insecten reageren op veranderingen in ‘luchtdruk, luchtvochtigheid en temperatuur’;
– wespen in de nazomer vaker mensen opzoeken, omdat ze dan meer behoefte hebben aan zoet voedsel.
Daaruit ontstond het idee dat wespenplaag en naderend onweer met elkaar samenhangen.
✍️ Auteur :
Er is ‘geen bekende auteur’ van dit gezegde.
Het behoort tot de categorie:
– volksgezegden;
– weerspreuken;
– boerenwijsheden;
– mondeling overgeleverde natuurwaarnemingen.
Het is dus waarschijnlijk niet door één persoon bedacht, maar door de tijd heen ontstaan en doorverteld.
Er een kern van waarheid in:
– insecten kunnen reageren op weersveranderingen;
– benauwd en vochtig weer kan voorafgaan aan onweer;
– wespen zijn bij bepaalde omstandigheden hinderlijker.
Maar wespen die mensen plagen betekenen niet automatisch dat er regen of onweer komt.
Maandspreuken augustus:
5. De augustuszon, Gods bloedblaar.
It’s a comic-noir bit of imagery — a “blood blister” is that painful, swollen, dark-red pocket that forms under skin after a hard knock. Comparing the blazing August sun to “God’s blood blister” turns the sun into something angry, throbbing, over-ripe, and faintly grotesque rather than cheerful — the kind of oppressive, sickly-red, punishing heat that makes a New York summer day feel like a low-grade injury inflicted from above. It’s characteristic Westlake: A wry, hardboiled twist on a familiar image (sun = warmth/life) into something bruised and uncomfortable, fitting the exasperated, put-upon tone of his Dortmunder capers.
Author/origin:
Donald E. Westlake (1933–2008), the American crime novelist best known for the Parker novels (as Richard Stark) and the comic Dortmunder heist series. This particular line comes from “Watch Your Back!” (2006), one of the later Dortmunder books. It’s since been recycled widely in “August quotes” listicles, usually stripped of its context.
6. Het verlaten van een boekhandel is moeilijk, vooral op een dag in augustus wanneer de straat buiten brandt en schittert en de boeken binnen koel en fris aanvoelen.
Het citaat beschrijft het bijzondere comfort van een boekwinkel.
– De ‘straat buiten’ is heet, fel en onaangenaam.
– De ‘boekwinkel binnen’ is koel, stil en aangenaam.
– De ‘boeken’ voelen ‘koel en fris’ aan, wat duidt op frisheid, orde en het fysieke plezier van het aanraken ervan.
Kortom, het betekent dat boekwinkels een toevluchtsoord kunnen zijn tegen de harde buitenwereld, waardoor het moeilijk is om ze te verlaten.
📖 Oorsprong:
Het citaat wordt vaak toegeschreven aan de roman van Jane Smiley:
– “Duplicate Keys”
– Gepubliceerd in 1984
Het duikt op in discussies en citatenverzamelingen als een zin uit die roman.
✍️ Auteur: Jane Smiley
– Amerikaanse romanschrijfster, essayiste en schrijfster van korte verhalen
– Winnares van de “Pulitzerprijs voor fictie” voor “A Thousand Acres” in 1992.
7. De kindertijd is juni en de ouderdom is augustus, maar hier is het, juli, en mijn leven is dit jaar juli in juli.
De zin gebruikt de ‘zomermaanden als metafoor voor de levensfasen’:
– Juni = kindertijd
– fris, groen, begin, vol beloftes
– Juli = volwassenheid / volledige rijpheid
– hoogzomer, rijkdom, warmte, vitaliteit, intensiteit
– Augustus = ouderdom
– nog steeds warm en mooi, maar al neigend naar verval en herfst
Wanneer Bass zegt:
> “mijn leven is dit jaar juli in juli”,
bedoelt hij dat hij zich in een moment van ‘dubbele volheid’ bevindt:
– Het is letterlijk ‘juli’ in de kalender.
– Het voelt ook als ‘juli in het grotere seizoen van zijn leven’ — een tijd van rijpheid, volwording, intensiteit en bewustzijn.
De zin suggereert dus dat hij zich in het ‘centrum van het leven’ bevindt, in een moment van overvloed, maar met een bitterzoet besef dat augustus — ouderdom, verval, sterfelijkheid — eraan komt.
📚 Oorsprong & Auteur:
– Auteur: Rick Bass
– Werk: “The Wild Marsh: Four Seasons at Home in Montana.”
– Publicatie: 2009
– Genre: Natuurverhalen / memoires / essays
Rick Bass staat bekend om zijn verhalen over de wildernis, dieren, seizoenen, Montana, familie en de emotionele betekenis van de natuur.
✨ In eenvoudige taal:
> ‘De kindertijd is het begin van de zomer; de ouderdom is het einde van de zomer. Op dit moment zit ik er middenin — het volste, rijkste deel van mijn leven — en ik ervaar het intens.’
