- Een warme september, een droge oktober.
Als ‘september warm’ is, dan volgt volgens het spreekwoord vaak een ‘droge oktober’.
– In de praktijk (hoe het wordt opgevat):
– Men observeert dat na een ‘warmere periode’ de weersomstandigheden in de daaropvolgende maand ‘droger’ kunnen uitvallen.
– Het is dus een ‘weersverwachting op basis van ervaring/volkskennis’, geen garantie.
🌍 Oorsprong:
– ‘Volksweerspreuk / boerenwijsheid’:
Dit soort gezegden komt typisch uit de ’traditie van volksweersvoorspelling’ in Nederland en Vlaanderen.
– ‘Geen één bekende “oorsprong” of auteur:’
– Dergelijke spreuken zijn meestal ‘geleidelijk ontstaan’ uit herhaalde observaties.
– Ze werden mondeling doorgegeven en later in weerkalenders/spreukenboeken opgeschreven.
– Let op:
Er is vaak ‘geen historisch bewijs’ dat exact dit gezegde door één persoon is bedacht.
🧾 Auteur:
– ‘Onbekend / geen specifieke auteur geregistreerd.’
Het is vrijwel zeker een ‘anoniem volksgezegde’ (zoals veel weerspreuken in het Nederlands).
✅ Extra:
Waarom “september warm → oktober droog”?
– Het gezegde is een ‘samenvatting van een patroon’ dat sommige jaren in de praktijk werd gezien:
– Warm weer in september kan samengaan met ‘weersystemen’ die later minder neerslag brengen.
2. Cosmos en Domiaan (27 sept.), steken de kaarskes aan.
– Dit is een ‘Vlaams/Nederlandstalig spreek- of gezegde’ dat verwijst naar ‘het begin van het najaar’.
– Met “kaarskes aansteken” bedoelt men:
– ‘het wordt vroeger donker’,
– de avonden worden kouder/gezelliger,
– mensen steken dan vaker ‘kaarsen’ of ‘verlichting’ aan.
– Vaak wordt dit gekoppeld aan “opwarming/merkdagen” in het folklorekader:
rond eind september ziet men traditioneel meer noodzaak aan licht binnenshuis.
🗓️ Wanneer precies?
– “27 september” is de ‘kalenderdatum’ waarop het gezegde focust.
– “Cosmos en Domiaan” verwijst naar ’twee heiligen’ die in de christelijke kalender rond die tijd herdacht worden (zie volgende sectie).
⛪ Oorsprong:
Waarom Cosmas & Damianus?
– “Cosmos en Domiaan” (vaak gespeld als ‘Cosmas en Damianus’) zijn ‘christelijke martelaren/heiligen’.
– In volkskalender- en spreekwoordentraditie kregen zulke feestdagen vaak een ‘weers- of seizoensbetekenis’.
– Daarom werd de heiligendag een ‘praktische tijdsaanduiding’:
– “op dag X verandert het ritme van de seizoenen, dus je begint met Y.”
👤 Auteur:
– Dit soort gezegden heeft meestal ‘geen één herkenbare auteur’.
– Het gaat om ‘mondelinge volkswijsheid’:
Het werd doorgegeven in families, dorpsgemeenschappen en later verzameld door folkloristen.
– ‘Er is dus doorgaans geen officiële “auteur” bekend’.
Maandspreuken september:
3. …en ineens stortte de zomer in de herfst.
– Het seizoen veranderde niet geleidelijk – het ‘veranderde plotseling’, alsof de zomer ‘uit elkaar viel’ en de herfst onmiddellijk aanbrak.
– ‘Impliciete emotie/beelden’:
Een snelle, bijna ‘onvermijdelijke’ overgang, die vaak ‘nostalgie, verlies of een abrupte verandering in leven/stemming’ suggereert.
📚 Herkomst / Auteur:
– Deze zin wordt op grote schaal online verspreid en wordt vaak ‘verkeerd toegeschreven’ (meestal aan Oscar Wilde), maar:
– Oscar Wilde heeft deze zin niet geschreven (er is geen betrouwbaar citaat dat deze aan hem koppelt).
🔎 Wat we betrouwbaar kunnen zeggen:
– Het laat zich het best omschrijven als een ‘moderne literaire/sentimentele lijn’ die op verschillende plaatsen (blogs, quote-sites, sociale media) verschijnt ‘zonder een consistent gedocumenteerde originele publicatie’.
– Omdat het citaat regelmatig opnieuw wordt gepost zonder verifieerbare bron, ‘zijn de ware auteur en eerste publicatie onduidelijk’.
4. Als ik terugdenk aan de mooie dagen van september, waar ik een aantal dromen en verhalen heb bewaard om te onthouden, zoiets als oude straten en lanen om rond te dwalen. Zoiets als mijn speelgoed toen ik jonger was. Ik ben ervan overtuigd dat september voor altijd zal blijven bestaan. Er waren veel dingen in september, lief en zacht. Zoiets als liefde, zoiets als avontuur, zoiets als kindertijd. Zoiets als de regen, zoals het water.
De passage is ‘poëtisch, nostalgisch proza in memoiresstijl’. Het reflecteert op ‘september’ als symbool van:
– ‘Mooie herinneringen’ (‘oude straten en lanen om rond te dwalen’, ‘speelgoed toen ik jonger was’)
– ‘Dromen en verhalen in gedachten gehouden’ (“een aantal dromen en verhalen bewaard om te onthouden”)
– ‘Hoop/geloof dat het gevoel van september aanhoudt’
– ‘Kindertijd en onschuld’ (“liefde… avontuur… kindertijd”)
– ‘Natuurbeelden’ als emotionele ankers (“regen”, “water”)
Globaal is de “betekenis”:
‘September staat voor warmte, opgroeien, tederheid en de emotionele troost van vroegere vreugden – vooral de kindertijd.’
🕵️Herkomst:
Ik ‘kan de exacte oorsprong (boek/lied/gedicht) niet op betrouwbare wijze identificeren op basis van het fragment alleen’.
– De frasering leest alsof deze uit ‘een gedicht, gesproken woordstuk of een persoonlijk/creatief schrijffragment’ zou kunnen komen.
– Het komt ‘niet overeen’ met een algemeen bekende, gemakkelijk verifieerbare beroemde tekst die ik kan bevestigen.
✍️ Auteur:
Omdat de herkomst niet bevestigd is, kan ik ook niet met zekerheid ‘de auteur identificeren’.
5. Laten we allemaal aardig zijn tegen september.
– Dit is een informele, speelse zin die betekent:
– ‘Laten we de maand september vriendelijk benaderen’ in plaats van er bang voor te zijn.
– Het impliceert vaak: “September is stressvol (school-/werkhervatting, weersveranderingen, enz.), dus laten we positief blijven.”
– Het wordt vaak rond eind augustus/begin september gebruikt als ‘mood shift’:
Behandel de maand ‘aardig’ om de gebruikelijke negativiteit te verzachten.
🕵️Herkomst:
– De exacte ‘eerste verschijning’ van de specifieke zin ‘Laten we allemaal aardig zijn tegen september’ is ‘niet duidelijk gedocumenteerd’ in één enkele, verifieerbare bron.
– Wat ‘is’ gebruikelijk:
– Het verschijnt als een ‘social-media-meme/begroetingsstijl’ (vaak in berichten, bijschriften en begroetingen).
– Zinnen als deze zijn typerend voor ‘crowd-sourced internethumor’: ze kunnen evolueren zonder een enkele identificeerbare ‘oorsprong’.
– Zonder toegang tot een specifieke database met vroege vermeldingen kan ik niet op verantwoorde wijze een definitieve herkomstdatum of eerste uitgever claimen.
✍️ Auteur:
– ‘Geen enkele bevestigde auteur’ wordt algemeen erkend.
– Het wordt over het algemeen behandeld als ‘anonieme internetfrasering’ (of een regel die circuleert zonder bronvermelding).
6. De herfst is een tweede lente wanneer elk blad een bloem is.
De lijn is een kleine paradox, gebouwd om de gebruikelijke associatie van de herfst met verval en dood teniet te doen. Waar de lente het seizoen is van nieuwe groei, wordt de herfst meestal gezien als het seizoen van het afsterven: bladeren vallen, kleuren vervagen, het jaar loopt ten einde. Camus draait dat om: hij noemt de bladeren ‘bloemen’, wat betekent dat de levendige rode, oranje en gouden kleuren van de herfst hun eigen soort bloei zijn – een laatste, korte bloei van kleur en schoonheid vóór de winter, in plaats van alleen maar verval.
Het past in de bredere filosofische visie van Camus (nauw verbonden met zijn idee van het absurde en zijn aandacht voor zintuiglijke, fysieke vreugde in de wereld, vooral zichtbaar in zijn essays over de Middellandse Zee en Algerije):
In plaats van veroudering, einde of achteruitgang als puur verlies te behandelen, suggereert hij dat eindes hun eigen schoonheid en intensiteit kunnen hebben – soms levendiger dan het begin. Het is een meditatie over het vinden van vitaliteit en vernieuwing in wat lijkt op achteruitgang, en, bij uitbreiding, een uitnodiging om de latere levensfasen (of welke cyclus dan ook) te zien als een ander soort bloei, in plaats van alleen maar een wegvallen.
Auteur & herkomst:
Het komt uit Camus ‘essaybundel “L’Été” (“Zomer”), gepubliceerd in 1954. Camus schreef het in het Frans; de vaak geciteerde vertaling luidt:
“De herfst is een tweede lente, waarin elk blad een bloem is.”
De originele regel ligt dichter bij “L’automne est un deuxième printemps où chaque feuille est une fleur.”
Een waarschuwing die de moeite waard is om door te geven:
Dit is een van die citaten die voortdurend circuleren op kalenders, mokken en sociale media, vaak ontdaan van hun context, en verkeerde attributies komen vaak voor bij dit soort regels. Ik heb het exacte essay of de exacte pagina niet met zekerheid vastgepind (Camus schreef verschillende stukken verzameld in “L’Été”, waaronder “Retour à Tipasa” en “Noces à Tipasa”, en deze regel wordt vaak gekoppeld aan zijn schrijven over zijn geboorteland Algerije).
