27 december

1. Schitteren de sterren en zijn ze opvallend helder, vorst dringt straks door in menig kelder.

Foto: Alesandro Viaro. **Betekenis**: Als de sterren helder en opvallend aan de hemel schitteren, er binnenkort strenge vorst zal komen – zo koud dat deze zelfs in kelders (traditioneel relatief warme plekken) zal doordringen. De heldere sterren duiden op een wolkenloze, heldere hemel, wat vaak gepaard gaat met kouder weer doordat de warmte ’s nachts ongehinderd kan wegstralen naar de ruimte. *Meteorologische achtergrond:* Bij heldere, wolkenloze nachten (wanneer sterren goed zichtbaar zijn): straalt de aardwarmte ongehinderd weg naar de ruimte, ontbreekt de isolerende werking van wolken, kan de temperatuur snel dalen en ontstaat er vaak strenge nachtvorst. **Oorsprong:** Dit is een volkswijsheid zonder bekende specifieke auteur. Zulke weerspreukjes zijn eeuwenlang mondeling overgeleverd in de Nederlandse en Vlaamse cultuur. Ze komen voort uit de observaties van boeren, vissers en andere mensen die sterk afhankelijk waren van het weer en daarom patronen leerden herkennen.

2. Als het in december niet sneeuwt, dan is het in maart niet meer te vreten.

Afbeelding: Peter van Geest AI. **Betekenis:** *Kern:* Deze spreuk suggereert dat als er in de maand december geen sneeuw valt, de rest van de winter (tot maart) ook niet koud of winterachtig zal zijn. Dit kan impliceren dat er minder goede oogsten of een minder gunstig milieu zal zijn in het voorjaar, wat invloed heeft op de voedselvoorziening. Interpretatie: De spreuk is een weersvoorspelling die ook een agrarische context heeft. Sneeuw in december wordt vaak gezien als een teken van een strenge winter, wat gunstig kan zijn voor de bodem en de natuur. Het ontbreken van sneeuw kan duiden op een milde winter, wat negatieve gevolgen kan hebben voor de landbouw en voedselproductie. **Oorsprong:**
*Traditie:* Deze spreuk is geworteld in oude boerenwijsheden en weersvoorspellingen. Veel van dergelijke spreuken zijn ontstaan uit de noodzaak om het weer en de seizoenen te begrijpen, vooral in agrarische gemeenschappen. *Culturele context:* Het gebruik van weerspreuken is een vorm van volkswijsheid die van generatie op generatie is doorgegeven. Ze zijn vaak gebaseerd op observaties van de natuur en weerspatronen. **Auteur:** *Anonieme oorsprong:* Zoals veel volkswijsheden en spreuken, heeft deze specifieke uitspraak geen bekende auteur. Het is een collectief product van de volkscultuur en weersreflecties van verschillende generaties. *Overlevering:* Dergelijke spreuken worden vaak doorgegeven via mondelinge traditie en zijn moeilijk te traceren naar een specifieke bron of tijd. *Conclusie:*
De spreuk geeft inzicht in de relatie tussen het weer en de landbouw, en weerspiegelt de wijsheid van vroegere generaties die afhankelijk waren van de natuur voor hun levensonderhoud. Het blijft een relevant gezegde voor het begrijpen van het weer in de wintermaanden.

3. Na de kerst komt de kou.

Afbeelding: Peter van Geest AI. **Betekenis:** *Kern:* Deze spreuk betekent dat na de kerstperiode (25 december) de winterse kou vaak zijn intrede doet. Het suggereert dat de echte winterse omstandigheden meestal pas na de feestdagen beginnen. Interpretatie: De uitspraak weerspiegelt de ervaring dat de temperatuur vaak daalt en dat er meer kans is op sneeuw en koud weer na de kerstperiode. Het is een waarschuwing voor mensen dat, ondanks de feestelijke sfeer van kerst, de winter nog niet voorbij is. **Oorsprong:** *Traditie:* Deze spreuk is ontstaan uit de observaties van het weer en de seizoenen door de jaren heen. In agrarische samenlevingen was het belangrijk om de seizoenen en hun effecten op de landbouw goed te begrijpen. *Culturele context:* De spreuk is geworteld in de volkscultuur en weerspreuken die vaak van generatie op generatie zijn doorgegeven. Het weerspiegelt de wisselwerking tussen feestdagen en de natuurlijke cyclus van het weer. **Auteur:** *Anonieme oorsprong:* Net als veel andere weerspreuken is deze uitspraak anoniem en heeft het geen bekende auteur. Het komt voort uit collectieve ervaringen en observaties van de mensen in de regio. *Overlevering:* Dergelijke spreuken zijn vaak het resultaat van de gezamenlijke kennis en wijsheid van de gemeenschap, waardoor ze moeilijk te traceren zijn naar een specifieke bron of tijd.
*Conclusie:* De spreuk biedt een inzicht in de seizoensgebonden veranderingen in het weer en herinnert ons eraan dat de winter vaak pas echt begint na de feestdagen. Het blijft een relevant gezegde in de context van de wintermaanden en weersvoorspellingen.

Maandspreuken december:

4. Dit is wat ik uiteindelijk heb gehoord: de wind in december die de oude bomen beukt met onzichtbare regen, de regen die langs de tegels onder de maan raast, de wind die opkomt en valt, wind met veel wolken, bomen in de nachtelijke wind.

Foto: Anja. **Betekenis:** *Natuur en Elementen:* De tekst beschrijft de krachtige en soms destructieve krachten van de natuur, zoals de wind en de regen. *Herinneringen en Reflectie:* De zinnen roepen beelden op van een specifieke tijd (december) en een sfeer die melancholie en schoonheid samenbrengt. *Symboliek:* De oude bomen kunnen symbool staan voor de tijd en de vergankelijkheid, terwijl de elementen (wind en regen) de veranderlijkheid van het leven vertegenwoordigen. **Oorsprong:** Dit is een voorbeeld van W. S. Merwin’s poëtische stijl, die de schoonheid en kracht van de natuur vastlegt, evenals de emotionele resonantie die deze elementen oproepen. *Extra Informatie: Belangrijke Werken:* Merwin heeft tal van poëziebundels gepubliceerd, waaronder “*The Carrier of Ladders*” en “*The Shadow of Sirius*“.
*Milieuactivisme:* Merwin was ook betrokken bij het behoud van regenwouden en het bevorderen van ecologische bewustwording.

5. Nadat ik dit bewonderenswaardige bosje had bekeken, begaf ik me naar de struiken aan de oevers van de rivier, en hoewel het nu laat in december was, waren de aromatische bosjes in volle bloei.