Nederlandse en Vlaamse maand -weerspreuken in beeld
13 december
Als St. Lucia (13 december) komt, lengen de dagen een vlooiensprong.
Foto door CDC. Betekenis:Interpretatie: Deze spreuk verwijst naar het feit dat rond 13 december, de feestdag van Sint Lucia, de dagen beginnen te lengen na de kortste dag van het jaar (de winterzonnewende). De term “vlooiensprong” suggereert een kleine, bijna onmerkbare verandering, wat aangeeft dat de dagen pas heel geleidelijk langer worden. Oorsprong:Culturele Context: Sint Lucia is een feest dat vooral in Noord-Europa wordt gevierd en markeert de terugkeer van het licht na de donkere wintermaanden. De spreuk is een weerspiegeling van oude volkswijsheid en seizoensgebonden tradities. Auteur:Herkomst: De specifieke auteur van deze spreuk is niet bekend. Het is een traditionele volkswijsheid die mogelijk door de jaren heen is doorgegeven en in verschillende varianten voorkomt in de Nederlandse cultuur (stamt uit de middeleeuwen, voor de kalenderhervorming in 1582, toen de langste nacht rond deze datum viel). Extra Informatie: Sint Lucia: Een heilige die vaak wordt geassocieerd met licht en hoop. Haar feestdag wordt vaak gekenmerkt door het dragen van kaarsen en het zingen van liederen. Seizoensverandering: De spreuk benadrukt de natuurlijke cyclus van de seizoenen en de hoop op de terugkeer van langer licht.
2. St. Vitus (15 juni) heeft de langste dag, St. Lucia (13 december) doet hem na met de langste nacht.
Foto door Mark Basarab. Betekenis:St. Vitus (15 juni): Symboliseert de langste dag van het jaar. Dit betekent dat deze dag de meeste uren daglicht heeft. St. Lucia (13 december): Markeert de langste nacht van het jaar. Dit betekent dat er op deze dag de minste uren daglicht zijn. Historische Context: De uitspraak weerspiegelt oude tradities en de manier waarop mensen seizoenen en tijd ervoeren. Oorsprong:Middeleeuwen: Voor de kalenderhervorming in 1582, toen de langste nacht rond deze datum viel. Voor deze hervorming viel de langste nacht rond de datum van St. Lucia. Dit toont aan dat de manier waarop we de tijd meten is veranderd door de eeuwen heen. Auteur van het Citaat: Het specifieke citaat lijkt geen duidelijke auteur te hebben, aangezien het een traditionele uitspraak is die in de volkscultuur is verankerd. Het kan zijn dat het afkomstig is uit historische teksten of folklore, maar er is geen specifieke auteur bekend. Conclusie: De uitspraak over St. Vitus en St. Lucia weerspiegelt belangrijke culturele en historische elementen van de Nederlandse traditie, en het benadrukt de veranderingen in de tijdsmeting en seizoensgebonden ervaringen. 📅🌞🌙
3. Sinte Lucije (13 dec.) laat de dagen dijen.
Foto: Sindy Sussengut. Betekenis: Op 13 december (Sint-Lucia) beginnen de dagen weer te lengen (dijen = uitdijen). De spreuk markeert de winterzonnewende. Oorsprong: Juliaanse kalender: De kortste dag viel oorspronkelijk op 13 december; de spreuk bleef bestaan na de kalenderhervorming. Sint-Lucia: Christelijke feestdag van een lichtheilige (Latijn lux = licht). Voorchristelijk: Wortels bij heidense midwintergodinnen (Holle, Perchta) en de terugkeer van het licht.
4. Lucia (13 dec.) maakt de langste nacht; half juni maakt de langste dag.
Foto: World of Magic. .Betekenis:Symboliek van Licht en Donker: De spreuk benadrukt de tegenovergestelde seizoenen van licht en duisternis. Het is een reflectie op de cycli van de natuur en de veranderingen die plaatsvinden gedurende het jaar. Verbinding met de Cyclus: De spreuk herinnert ons eraan hoe de dagen na de winterzonnewende langzaam weer langer worden, wat hoop en vernieuwing symboliseert. Cultuurhistorische Context: Deze spreuk komt vaak voor in oude agrarische samenlevingen waar de seizoenen een cruciale rol speelden in het dagelijks leven, zoals de landbouw. Oorsprong: Lucia: De viering van Sint Lucia op 13 december markeert de winterzonnewende in veel culturen. In Noord-Europa, waar deze traditie sterk is, wordt deze dag geassocieerd met de kortste dag en de langste nacht van het jaar. Zonnewenden: De zomerzonnewende, rond 21 juni, is de tijd van het jaar met de langste dag en de kortste nacht.
5. December warm, dan wordt januari storm.
Afbeelding Peter van Geest AI. Betekenis: Duidt op een weersvoorspelling. Het suggereert dat als de maand december relatief warm is, dit vaak leidt tot stormachtig weer in januari. Oorsprong: Dit gezegde komt voort uit de Nederlandse folklore en weersvoorspellingen. Het is een voorbeeld van hoe mensen in het verleden hun ervaringen met het weer hebben vastgelegd in spreekwoorden. Traditionele kennis: Veel van deze gezegden zijn ontstaan uit observaties van natuurlijke fenomenen en weerspatronen door de jaren heen. Zoals veel spreekwoorden en gezegden in de volksmond, is er geen specifieke auteur bekend. Deze gezegden zijn vaak door de tijd heen doorgegeven en zijn een onderdeel van de culturele wijsheid van een gemeenschap.
6. Op 13 december, als de lucht helder is, komt de winter met een frisse zwijgzaamheid.
Afbeelding Peter van Geest AI. Betekenis: Een heldere lucht kan wijzen op koudere, winterse dagen. Oorsprong: Boeren volkswijsheid, door overlevering doorgegeven op grond van praktische waarneming gedurende jaren.
7. Als het op 13 december regent, dan is de winter een feest dat ons niet verwent.
Afbeelding Peter van Geest AI. Betekenis: Dit gezegde verwijst naar de weersomstandigheden op een specifieke datum, namelijk 13 december. Het suggereert dat als het op deze dag regent, dit een indicatie kan zijn voor een winter die minder aangenaam zal zijn. Het kan worden gezien als een weerspreuk die verband houdt met folklore en de manier waarop mensen traditionele wijsheid gebruiken om toekomstige weersomstandigheden te voorspellen. Oorsprong:Folklore: Dit gezegde komt voort uit de Nederlandse folklore, waar specifieke datums vaak worden geassocieerd met weersvoorspellingen. Dergelijke gezegden zijn vaak ontstaan uit observaties van seizoensgebonden weerpatronen en de impact daarvan op het leven van mensen. Anoniem: De meeste van dit soort gezegden zijn anoniem en zijn door de jaren heen doorgegeven in de volksmond. Het is moeilijk om een specifieke auteur aan te wijzen, aangezien dit soort uitspraken vaak collectief zijn ontstaan.
8. Met Sint Lucij, lengen de tij, ieder dag een hanenschrei.
Afbeelding: Peter van Geest AI. Betekenis:Met Sint Lucij: Verwijst naar Sint Lucia, die op 13 december wordt gevierd. Lengen de tij: Dit betekent dat de dagen na deze datum langer worden. Ieder dag een hanenschrei: Dit verwijst naar de traditionele gedachte dat met het gekraai van de haan de dagen steeds een beetje langer worden. Kernpunten: De spreuk beschrijft het natuurlijke fenomeen van de toenemende daglengte na de winterzonnewende. Het heeft een positieve connotatie, omdat het de komst van meer daglicht en de aankomende lente suggereert. Oorsprong: De spreuk is een onderdeel van de Nederlandse folklore en weerspreuken. Het is een weerspiegeling van de seizoensveranderingen die in de natuur plaatsvinden en de invloed daarvan op het dagelijks leven. Auteur: De specifieke auteur van deze spreuk is onbekend, aangezien het een traditionele uitdrukking is die door de jaren heen is doorgegeven binnen de cultuur. Samenvatting: Deze traditionele weerspreuk benadrukt de verandering van de seizoenen en de hoop op langere dagen na de donkere wintermaanden. 🌱🌞
9. Vruut de mol nog in de langste nacht, een kwakkelwinter wordt verwacht.
Afbeelding: Peter van Geest AI. Betekenis: De spreuk betekent dat als de mol nog actief is tijdens de langste nacht van het jaar, er een milde of onvoorspelbare winter te verwachten is. Het weerspreuk suggereert dat de activiteit van de mol een indicatie kan zijn voor de winterse omstandigheden. Oorsprong: Deze spreuk behoort tot de Nederlandse folklore en is een voorbeeld van hoe mensen in het verleden natuurverschijnselen observeerden om het weer te voorspellen. Het idee dat dieren zoals mollen een rol spelen in weersvoorspellingen is wijdverspreid in verschillende culturen, waarbij men gelooft dat hun gedrag aanwijzingen kan geven over aankomende weersomstandigheden. Auteur: Er is geen specifieke auteur van deze weerspreuk, aangezien het deel uitmaakt van de traditionele volkswijsheid die door de tijd heen is doorgegeven. Dergelijke spreuken zijn vaak anoniem en reflecteren collectieve kennis en ervaringen van generaties. 🌱 Nuttige Informatie: Dit soort weerwijsheden zijn vaak seizoensgebonden en kunnen variëren per regio, afhankelijk van lokale dieren en natuurverschijnselen.
10. Gaan we steeds wind tussen zuidwest en noordwest beleven, houden we een kwakkelwinter niet tegen.
Afbeelding: Peter van Geest AI. Betekenis: Het verwijst naar de invloed van bepaalde windrichtingen op het winterweer, waarbij een aanhoudende westelijke of noordwestelijke wind kan leiden tot een mildere winter met wisselende weersomstandigheden. Oorsprong: Deze uitspraak is een weerspreuk die vaak gebruikt wordt in de meteorologie om de relatie tussen windpatronen en seizoensgebonden weersomstandigheden te beschrijven. Het idee is dat de richting van de wind veel zegt over het type weer dat we kunnen verwachten. Auteur: Het is niet specifiek bekend wie de auteur van deze gezegde is, aangezien het vaak voorkomt in de volksmond en het een algemeen begrip is in de weerkunde. Veel van dergelijke weerspreuken zijn door de jaren heen ontstaan en zijn vaak anoniem of collectief in de cultuur geworteld. Weerspreuken en hun gebruik: Weerspreuken worden vaak gebruikt door boeren en in de landbouw om hun activiteiten af te stemmen op de weersomstandigheden. Ze zijn een manier om traditionele kennis en observaties over het weer te delen. 🌦️
Maandspreuken december:
8. Ik denk elke dag aan John. Ik probeer het wel te blokkeren, maar in december is er niet een dag dat ik aan niet aan hem denk.
Foto: Richard Mcall. Betekenis:Reflectie op Verlies: De uitspraak van Yoko Ono benadrukt de constante aanwezigheid van herinneringen aan John Lennon, haar overleden echtgenoot. Het toont de diepte van haar verdriet en het onvermogen om hem te vergeten. Emotionele Impact: De woorden illustreren hoe bepaalde maanden, zoals december, gevoelens van gemis kunnen versterken, vooral tijdens feestdagen wanneer families samenkomen. Oorsprong: Yoko Ono: Yoko Ono is een Japanse kunstenaar, muzikant en activiste, vooral bekend als de vrouw van John Lennon. Haar werk en uitspraken zijn vaak doordrenkt van thema’s als liefde, verlies en de menselijke ervaring. Persoonlijke Ervaring: Deze uitspraak weerspiegelt haar persoonlijke ervaring van rouw na het verlies van Lennon in 1980, wat een blijvende impact op haar leven heeft gehad. Auteur:Yoko Ono: De uitspraak is afkomstig van Yoko Ono, die bekend staat om haar emotionele en vaak poëtische reflecties over liefde en verlies. Haar werk blijft invloedrijk in zowel de kunst- als muziekscène. 🎨🎶 Conclusie: Yoko Ono’s woorden zijn een krachtige herinnering aan de blijvende impact van liefde en het verdriet van verlies. Het herinnert ons eraan dat het proces van rouw uniek is voor iedereen en dat herinneringen ons blijven beïnvloeden, vooral in emotionele tijden. 💔✨
9. Het wordt koud. De winter zet voetstappen in de wei. Wat een witheid die pronkt met de zon die in dit bos schijnt! Je zou zeggen dat melkkleurige meisjes dansen op de bloemblaadjes van orchideeën. Hoe koud brandt onze zon!
Foto: Larisa Koshkina. Betekenis:Koude en Winter: De tekst beschrijft de aankomst van de winter en de bijbehorende kou. Witheid en Zon: Het contrast tussen de winterse witheid en de zon creëert een visueel en emotioneel beeld. Melkkleurige Meisjes: Dit beeld kan symbool staan voor schoonheid en fragiliteit in de natuur. Koude Zon: De uitdrukking “hoe koud brandt onze zon” kan duiden op de paradox van de zon die ondanks zijn licht en warmte een kil gevoel kan geven in de winter. Oorsprong: Seizoensverandering: De tekst verwijst naar de overgang van de seizoenen, een veelvoorkomend thema in de literatuur. Poëtische Natuur: De beschrijving van de natuur en de emoties die deze oproept zijn kenmerkend voor de stijl van Roman Payne. Conclusie: Roman Payne weet met zijn poëtische taal de schoonheid en melancholie van de winter vast te leggen. Zijn werk nodigt uit tot reflectie over de natuur en de menselijke ervaring. 🌨️✨
Door Pieter
Mensenmens, zoon, echtgenoot, vader, opa.
Spiritueel, echter niet religieus.
Ik hou van golf, wandelen, lezen en de natuur in veel opzichten.
Onderzoeker, nieuwsgierig, geen fan van de mainstream media (MSM).